W zależności od sytuacji politycznej, uroczystości na cmentarzu w warzyckim lesie, odbywały się w pierwszą niedzielę września, albo w pierwszą niedzielę po Wszystkich Świętych. Te wrześniowe uroczystości były raczej religijne. Ludzie gromadzili się na miejscu masowych mordów na mszy świętej i modlili się za tych, którzy tu znaleźli wiekuisty spokój. Listopadowe „akademie” miały charakter polityczny. Oddawano cześć poległym,wygłaszając przemówienia, recytując okolicznościowe wiersze, śpiewając pieśni żałobne, czy odgrywając scenki.

W kronice Szkoły Podstawowej w Warzycach istnieje zapis, który informuje o tym, jak obchodzono listopadowe uroczystości na cmentarzu w lesie.

Treść kronikarskiego zapisu jest następująca:

Pierwsza niedziela po Święcie Zmarłych tradycyjnie już poświęcona jest przez społeczeństwo Warzyc pamięci ofiar terroru hitlerowskiego. W bieżącym roku 6 listopada wszyscy uczniowie i nauczyciele zebrali się w szkole o godz. 13.00 skąd udali się na plac przed Domem Ludowym w Warzycach. O godzinie 13.30 wyruszyli w uroczystym pochodzie prowadzonym przez poczet sztandarowy na Cmentarz Ofiar Hitleryzmu w Warzycach, pozostający pod patronatem Szkoły Podstawowej. Pochodowi szkolnemu towarzyszyło społeczeństwo Warzyc oraz orkiestra Raf. N. Jasło.

Harcerze wymaszerowali na Cmentarz wcześniej. Zapalili znicze i ustawili warty honorowe przy mogiłach. Pochód wszedł na Cmentarz przy dźwiękach marsza żałobnego…

Uroczystość rozpoczęła się referatem okolicznościowym wygłoszonym przez ob. Józefa Betleja delegata Komitetu Miejsko – Gminnego ZBOWID. Następnie zabrał głos Dyrektor Szkoły ukazując w krótkim przemówieniu tragizm ofiar hitleryzmu wymordowanych i pogrzebanych w warzyckim lesie. Z kolei wystąpili recytatorzy: Stanisław Głowacki, Barbara Urban i Bogdan Niemiec – wygłaszając wiersze ku czci poległych.

Po wysłuchaniu recytacji młodzież szkolna złożyła kwiaty oraz zapaliła znicze na mogiłach.

 (Tekst zgodny z oryginałem.)

 

6 listopada 1977 roku kronikarz opisał wydarzenie informując, że w pierwszą niedzielę po Święcie Zmarłych, młodzież szkolna wraz z nauczycielami, brała udział w uroczystościach państwowych na cmentarzu w lesie warzyckim. O godzinie 13.00, uczniowie z pocztem sztandarowym na czele, wymaszerowali spod szkoły w kierunku domu ludowego. Tu czekała orkiestra Rafinerii Nafty Jasło. Uformowano pochód, do którego dołączyli mieszkańcy Warzyc i o godzinie 13.30, wyruszono w kierunku cmentarza.

W oddzielnym pochodzie pomaszerowali wcześniej na cmentarz harcerze. Po dotarciu na miejsce zapalili na grobach znicze i zaciągnęli warty honorowe.

Uroczysty pochód żałobników wkraczał na cmentarz przy dźwiękach marsza żałobnego.

Następnie zebrani wysłuchali okolicznościowego przemówienia Józefa Betleja, delegata Komitetu Miejsko – Gminnego ZBoWiD. Po nim głos zabrał dyrektor szkoły, który w swoim wystąpieniu mówił o tragizmie ofiar, które tu, w warzyckim lesie, zostały zamordowane i pogrzebane. Kolejna część „akademii żałobnej” to były recytacje wierszy okolicznościowych, które w roku opisanym przez kronikarza deklamowali: Stanisław Głowacki, Barbara Urban i Bogdan Niemiec. Na zakończenie uroczystości młodzież złożyła na grobach przyniesione przez siebie kwiaty i zapaliła znicze.

W innym fragmencie kroniki znaleźliśmy zdjęcie harcerzy maszerujących w kierunku cmentarza ofiar terroru hitlerowskiego.

Fotografia była umieszczona przy wpisie z dnia 28 kwietnia 1978 roku, kiedy w szkole świętowano zakończenie Miesiąca Pamięci Narodowej. Zorganizowano z tej okazji manifestację na cmentarzu w warzyckim lesie.

Najpierw na cmentarz wyruszyli harcerze, by zaciągnąć honorowe warty przy grobach. O godzinie 12.00, jak informuje kronikarz, młodzież szkolna pod opieką wychowawców, wyruszyła do lasu. Po przybyciu na miejsce uporządkowano groby, a następnie złożono na nich wiązanki kwiatów i zapalono znicze. Z manifestacji młodzież powróciła o godzinie 15.00.

Na zdjęciach dołączonych do kronikarskiego wpisu można zauważyć, że w kwietniu 1978 roku w lesie leżał jeszcze śnieg, a harcerze w mundurach trzymali warty honorowe przy grobach pomordowanych. To były żywe lekcje patriotyzmu lokalnego, które głęboko zapadły w pamięci wszystkim uczestnikom uroczystości na cmentarzu w warzyckim lesie.

 

Kategorie: Instytut

0 komentarzy

Dodaj komentarz

Avatar placeholder

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany.